Ο Τζώρτζ Λούκακς, ο διάσημος μαρξιστής κριτικός,
στο δοκίμιο
του Η Ιδεολογία του Μοντερνισμού συζητά
το θέμα του μοντερνισμού. Η κινητήρια δύναμη του δοκιμίου είναι η πεποίθηση του Λούκακς ότι ο μοντερνισμός είναι ένα άλλο όνομα για
τον αντιρεαλισμό και ότι είναι μόνο μια ιδεολογία. Η ιδεολογία αυτή επηρεάζεται κυρίως από την Χαϊντεγκεριανή σκέψη ότι η ανθρώπινη ύπαρξη επιρρίπτεται μέσα στο ον. Σ' αυτό το δοκίμιο ο συγγραφέας συγκεντρώνεται στην υποκείμενη ιδεολογική βάση του μοντερνισμού. Ο Λούκακς αποκαλεί τον μοντέρνο ρελισμό ως μεσοαστικό ρεαλισμό. Αναμφίβολα ο όρος αυτός χρησιμοποιείται υποτιμητικά εφ' όσον γνωρίζουμε ότι οι Μαρξιστές
δεν είναι ιδιαίτερα ευτυχείς
με την μεσαία τάξη. Ο Λούκακς είναι ιδιαίτερα επικριτικός με τους μοντερνιστές κριτικούς για τον υπερβολικό ζήλο
που αναπτύσσουν σε θέματα κριτηρίων, λογοτεχνικού ύφους και τεχνικής. Αναλύει δύο παραδείγματα εσωτερικού μονολόγου. Το ένα είναι από τον Οδυσσέα του Τζαϊμς Τζοϊς και το άλλο απο τον Λότ στη Βαϊμάρη του Τόμας Μαν. Το ερώτημα που ανακύπτει αφορά τον καθορισμό του ύφους ενός συγκεκριμένου έργου τέχνης. Κατόπιν επεξηγεί ότι αυτό που έχει σημασία στο έργο είναι η προοπτική του κόσμου και η υποκείμενη ιδεολογία. Ο Λούκακς δίνει έμφαση στο ότι εφ' όσον δεν είμαστε νατουραλιστές τότε ενδεχομένως να αλλάζουμε, κατ' αντίθεση των μοντερνιστών που πιστεύουν ότι τα πράγματα δεν αλλάζουν. Το περιεχόμενο είναι το ίδιο έτσι η κύρια προσοχή στρέφεται στη φόρμα. Οι μοντερνιστές συγγραφείς πρεσβεύουν ότι ο νατουραλισμός είναι ρεαλισμός. Αλλά εδώ έγκειται η διαφορά. Ο ρεαλισμός είναι δυναμικός ενώ ο νατουραλισμός είναι στατικός. Μια ακόμη διαφορά είναι η ιεράρχηση του τι είναι σημαντικό. Επειδή η ανθρώπινη φύση δεν είναι νατουραλιστική αλλά ρεαλιστική καμιά λογοτεχνία δεν πρέπει να απορρίπτεται διότι εμπεριέχει το στοιχείο της αλλαγής. Υπάρχει ένα πρωτόγονο δέος στην παρουσία μιας ολοκληρωτικά ξένης και εχθρικής πραγματικότητας. Ολόκληρη η αγωνία του Κάφκα είναι η καθεαυτή εμπειρία του μοντερνισμού.
Περισσότερες συνόψεις σχετικά με το Η Ιδεολογία του Μοντερνισμού